Người tuổi Sửu sinh tháng nào, giờ nào tốt? Cách nói dân gian và nên hiểu ra sao

Theo cách nói dân gian, người tuổi Sửu sinh mùa đông (tháng 10, 11, 12 âm lịch) và sinh ban đêm, nhất là giờ Tý, giờ Sửu (23 giờ đến 3 giờ sáng) thì đời nhàn hơn, vì đó là lúc con trâu được nghỉ; sinh mùa cày cấy hay giờ trưa thì được nói là vất vả. Xét theo can chi, tháng và giờ hợp với Sửu là Tý (lục hợp), Tỵ và Dậu (tam hợp); tháng, giờ Mùi là xung. Đây là hình ảnh văn hoá gốc từ lịch nhà nông, không phải lời định số phận của đứa trẻ.

Gốc của câu "trâu sinh mùa đông thì nhàn"

Người nông dân đồng bằng Bắc Bộ quen nhịp hai vụ: vụ chiêm cấy quanh tháng Chạp – tháng Giêng, gặt tháng 4 – 5 âm; vụ mùa cày ải, cấy tháng 6 – 7 âm, gặt tháng 9 – 10 âm. Con trâu vất vả nhất vào tháng 5, tháng 6 âm khi vừa gặt chiêm xong đã phải cày cho vụ mùa, giữa nắng hè gay gắt. Sau gặt mùa, từ tháng 10 âm, trâu được nghỉ, nằm chuồng, ăn rơm.

Từ đó dân gian liên tưởng: người tuổi trâu sinh lúc trâu nghỉ thì "số nhàn", sinh lúc trâu cày thì "số vất vả". Đây là phép so sánh dễ nhớ, giống cách người ta nói tuổi Tý sinh ban đêm thì khôn, tuổi Mùi sinh mùa có cỏ thì no đủ. Nó cho thấy lịch nhà nông thấm vào cách người Việt nghĩ về con người, hơn là một phép tính số mệnh.

Giờ sinh: đêm nhàn, ngày vất vả

Lý lẽ tương tự áp cho giờ. Trâu được thả nghỉ từ chiều tối đến sáng sớm, còn ban ngày phải kéo cày. Vì vậy:

• Giờ Tý (23 – 1 giờ) và giờ Sửu (1 – 3 giờ): được nói là đẹp nhất. Giờ Tý còn lục hợp với Sửu theo can chi.
• Giờ Dậu (17 – 19 giờ): trâu về chuồng, lại tam hợp với Sửu.
• Giờ Tỵ (9 – 11 giờ): tam hợp theo can chi, dù trong hình ảnh dân gian là giờ đang cày.
• Giờ Thìn, Ngọ, Mùi (7 – 9, 11 – 13, 13 – 15 giờ): giờ làm lụng, dân gian nói vất vả; giờ Mùi còn là giờ xung.

Hai cách nhìn (lịch nghỉ của trâu và quan hệ can chi) không phải lúc nào cũng trùng nhau. Giờ Tỵ hợp theo can chi nhưng "vất vả" theo hình ảnh con trâu, đó là ví dụ cho thấy các cách nói dân gian vốn không thống nhất, mỗi thầy theo một lối.

Nên hiểu những cách nói này thế nào

Có ba điều người làm nghề lâu năm thường nhắc:

1. "Vất vả" không đồng nghĩa với "khổ". Trong cách nói xưa, sinh mùa cày là người chịu thương chịu khó, tự tay làm nên cơ nghiệp. Chữ "vất vả" ở đây khen sức làm, không phải lời báo trước một cuộc đời thiếu thốn.
2. "Nhàn" cũng không phải được cho sẵn. Người sinh mùa đông được nói là nhàn, nhưng cái nhàn ấy vẫn phải đến từ việc học, việc làm.
3. Lá số đầy đủ còn có giờ, ngày, tháng, năm, cung mệnh, giới tính. Một chi tiết tháng sinh không quyết định cả đời. Các bài tử vi trọn đời Quý Sửu 1973 nữ mạng và cùng loạt đọc theo từng năm sinh, giới tính, phong phú hơn nhiều.

Với người đã sinh rồi, những câu ấy chỉ nên nghe như chuyện vui ngày Tết. Nếu ai đó nói con bạn "sinh tháng 6 âm là khổ", bạn có thể mỉm cười kể lại gốc tích con trâu cày ải, câu chuyện sẽ nhẹ đi nhiều.

Cha mẹ tính sinh con tuổi Sửu: năm, tháng nào

Năm Sửu gần nhất là Quý Sửu 2033. Theo dữ kiện con giáp, năm Sửu cũng là năm tam tai thứ ba của chính người tuổi Sửu (ba năm tam tai là Hợi, Tý, Sửu, đợt kế bắt đầu từ 2031), điều này chỉ liên quan đến cha mẹ tuổi Sửu khi tính việc lớn, không ảnh hưởng đến đứa trẻ.

Nhiều gia đình muốn con sinh vào tháng 11, 12 âm cho "trâu nhàn". Nếu tính như vậy, thời điểm có tin vui sẽ rơi vào khoảng tháng 2, tháng 3 âm cùng năm. Tuy nhiên kế hoạch sinh con nên đặt sức khoẻ người mẹ lên đầu:

• Khám tiền thai, bổ sung axit folic trước khi mang thai ít nhất ba tháng theo hướng dẫn của bác sĩ.
• Sinh mùa đông ở miền Bắc cần chuẩn bị phòng ấm, kín gió cho mẹ và bé; sinh mùa hè cần phòng thoáng, tránh nóng.
• Ngày dự sinh có thể lệch vài tuần, nên đừng đặt nặng chuyện "đúng tháng đẹp". Mổ chủ động để chọn giờ chỉ khi có chỉ định y khoa.

Cha mẹ tuổi gì hợp sinh con năm nào, xem kỹ ở bố mẹ tuổi Sửu sinh con năm nào hợp.

Quy đổi tháng âm sang dương lịch để tra cho đúng

Nhiều người nhầm tháng dương với tháng âm khi tra. Ví dụ năm 2027 (năm Mùi, để hình dung cách quy đổi): tháng 11 âm bắt đầu 28/11/2027, tháng 12 âm bắt đầu 28/12/2027, tháng 6 âm bắt đầu 4/7/2027. Với người sinh các năm Sửu trước, cách đơn giản là tra lịch vạn niên theo đúng ngày dương trên giấy khai sinh. Riêng người sinh tháng 1, đầu tháng 2 dương lịch cần kiểm tra Tết năm đó, vì có thể vẫn thuộc năm Tý. Khoảng ngày dương của từng năm Sửu có trong con trâu trong văn hoá Việt và các bài tử vi trọn đời. Mọi diễn giải về tháng, giờ sinh trong bài đều mang tính tham khảo.